فواید وجود کود منگنز درون خاک

منگنز یکی از مهم ترین عناصر ریز مغذی در تغذیه گیاهان به شمار می رود. منگنز نقش عمده ای در ترکیب آنزیم های فتوسنتزی و جلوگیری از تجمع نیترات در بافت های گیاهی بر عهده دارد.

منگنز در اغلب خاک ها به حد کافی موجود است. کمبود منگنز اغلب در مناطق خشک که دارای خاک های آهکی با ph بالا هستند به وفور قابل مشاهده می باشد. استفاده از کودهای حاوی منگنز سبب افزایش سبزینگی گیاه و تولید فتوسنتز می گردد در نتیجه گیاه مقاومت بیشتری پیدا کرده و از عملکرد بالایی برخوردار می گردد.

اهمیت کود منگنز در گیاهان

  • تولید کلروفیل و فعالیت های کاتالیزوری گیاه
  • تسریع در جوانه زنی گیاه
  • بهبود گلدهی و تشکیل دانه
  • تسریع در باردهی میوه
  • بهبود جوانه زنی بذر
  • افزایش تولید فتوسنتز و تبادل هیدروکربن ها و ازت
  • افزایش مقاومت گیاه

علائم کمبود منگنز در گیاهان

علائم کمبود منگنز به صورت سبز ماندن رگبرگ ها و ایجاد لکه های کلروزی در فواصل رگبرگ ها قابل مشاهده می باشد. علائم ممکن است در مراحل اولیه با کمبود آهن اشتباه گرفته شود. این علائم ابتدا از برگ های جوان و قسمت های پایین گیاه آغاز و به تدریج به سمت بالا گسترش می یابد. در صورت شدت کمبود تعداد لکه ها افزایش پیدا کرده و بر روی حاشیه برگ های مسن و ساقه ها، نقاط قهوه ای مایل به ارغوانی ظاهر می گردد. کمبود منگنز منجر به تضعیف رشد ریشه، توقف رشد سرشاخه ها و ایجاد ساقه های فرعی، کم شدن مواد قندی در بافت میوه و تغییر در طعم و مزه میوه می گردد.

جذب منگنز توسط گیاهان

منگنز عنصری است نامحلول و غیرمتحرک. این عنصر از طریق ریشه و برگ قابل جذب توسط گیاه است. یکی از فاکتورهای موثر در جذب منگنز، ph خاک می باشد. بیشترین قابلیت دسترسی به منگنز در ph ، 6.5 و کمتر اتفاق می افتد. جذب منگنز معمولا در ph  پایین صورت می گیرد و ph بالا منجر به کاهش میزان منگنز محلول در خاک می گردد. نوع بافت خاک در جذب منگنز تاثیر دارد. عموماً در خاک های لومی رسی عمل جذب منگنز به سهولت انجام می گیرد و خاک های شنی دارای بافت درشت از قابلیت جذب پایین تری برخوردار هستند.

با توجه به فعالیت پایین جذب این عنصر در برخی از خاک ها می بایست ابتدا با تعدیل نمودن ph خاک و رساندن آن به حد مطلوب (در خاک های اسیدی از آهک و در خاک های قلیایی از گوگرد استفاده شود) و اختلاط کودهای هیومیک و گوگرد همراه با منگنز و یا به صورت جداگانه، میزان حلالیت این عنصر در خاک را افزایش داد.

مضرات استفاده بی رویه از کودهای منگنز در گیاهان

منگنز یکی از عناصر ضروری برای رشد و نمو گیاه محسوب می شود. مصرف بی رویه و بیش از حد از کودهای منگنز موجب ایجاد سمیت در گیاه می گردد. استفاده بیش از حد از کودهای منگنزدار نتیجه معکوسی در کیفیت محصولات کشاورزی داشته و از عملکرد آن می کاهد.

بهترین زمان مصرف کودهای منگنز

کودهای منگنز هم به صورت محلول پاشی و هم به صورت خاکی مورد استفاده قرار می گیرند. میزان مصرف کودهای منگنزدار به مقدار کم و در حد ppm است که همراه با عناصر پر مصرف بکار گرفته می شود.

معمولا کمبود منگنز توام با کمبود عناصر روی، مس و آهن اتفاق می افتد. در این صورت مصرف کودهای NPK که حاوی تمام عناصر ذکر شده است می تواند تاثیر موثری در کاهش علائم و عوارض ناشی از کمبود این عناصر داشته باشد.

کودهای محتوی منگنز
کاربرد
روش مصرف
زمان مصرف
مقدار مصرف
سولفات منگنز
رایج ترین کود حاوی منگنز – قابل استفاده در خاک های اسیدی و قلیایی – به دلیل فرم سولفاته آن تاثیر بسزایی در رسیدن به حداکثر تولید محصول دارد.
محلولپاشی / مصرف خاکی یا همراه آبیاری
درختان میوه دانه دار: قبل گلدهی و بعد از ریزش گلبرگها – درختان میوه هسته دار: در زمان تشکیل میوه – درختان مرکبات: در طول فصل بهار و پاییز – درختان انگور: از زمان ظهور جوانه گل تا تشکیل میوه – سیب زمینی: یک هفته پس از اتمام جوانه زنی و تکرار دو هفته بعد – ذرت و حبوبات: در مرحله 4 تا 6 برگی و تا پایان گلدهی – پیاز: دو هفته پس از انتقال نشاء و در زمانیکه ارتفاع گیاه 15 سانتی متر است.
به صورت محلولپاشی: 1 الی 1.5 در هکتار در زراعت و 3 الی 5 در هزار در باغات بسته به نیاز گیاه و به دو نوبت در فصل رشد – به صورت مصرف خاکی: 15 الی 50 کیلوگرم در هکتار بسته به نیاز گیاه
اکسید منگنز
به دلیل حلالیت محدود تنها در خاک های اسیدی مورد استفاده قرار می گیرد
چالکود در باغات
قبل از کشت و در زمان آماده سازی زمین
12 تا 50 کیلوگرم در باغات
منگنز کلات شده
به دلیل خاصیت کلات کنندگی به آسانی و به سرعت جذب گیاه می گردد.
محلولپاشی
قبل از گلدهی و قبل از برداشت محصول
1 تا 3 در هزار در باغات و 0.5 تا 1 در هزار در زراعت
نکته: این کود با کودهای کلسیم، آهن و مس قابل اختلاط نمی باشد.
سوالات متداول
  • چه عواملی موجب تشدید کمبود منگنز می گردد؟

    • پی اچ بالای خاک
    • خاک های شنی با محتوی مواد آلی کم
    • آهکی بودن زمین های کشاورزی
    • رطوبت بالا و هوای سرد
    • خاک هایی با مقاومت کم و تراکم پذیری بالا
    • غرقابی شدن خاک ها

  • چه محصولاتی حساسیت بیشتری به کمبود منگنز دارند؟

    • سیب زمینی
    • درختان میوه
    • چغندرقند
    • غلات به ویژه جو و یولاف
    • بادام زمینی
    • کدو
    • پیاز

  • پیامدهای ناشی از کمبود منگنز در گیاه چیست؟

    • کاهش تعداد برگچه
    • کاهش رشد گیاه
    • تضعیف رشد ریشه
    • توسعه ساقه های فرعی
    • مسمومیت در گیاه

  • ازچه طریق می توان موجب تسهیل در جذب سریع منگنز در خاک شد؟

    • تعدیل نمودن پی اچ خاک و رساندن آن به حد مطلوب
    • استفاده از کودهای هیومیک و گوگرد توام با کودهای منگنز

محصولات مرتبط با مقاله

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *