روش نگهداری گیاه پوتوس

پتوس، گیاهی از خانواده گل‌شیپوریان و بومی جنگل های جزایر سلیمان است. پتوس را گاهی پوتوس و یا پیتوس هم می‌گویند. این گیاه زیبا به شکل رونده رشد می‌کند. همین ویژگی، پتوس را به گیاهی مناسب برای دکوراسیون خانه تبدیل کرده است. این گیاه نگهداری بسیار ساده‌ای هم دارد. علاوه بر این پتوس یک تصفیه کننده طبیعی هواست که حضور آن در خانه می‌تواند برای ما بسیار مفید باشد.

گیاه پتوس از جمله گیاهانی است که مقاومت بالا، و آسانترین روش های تکثیر را دارد و تکثیر آن در اغلب مواقع موفقیت آمیز است. و نگهداری از آن در پاکسازی هوای خانه، اکسیژن سازی و از بین بردن سموم موجود در هوا نقش موثری دارد. این گیاه، یکی از بهترین گزینه ها برای نگهداری در خانه به خصوص برای افراد مبتدی است. 

 

آشنایی با چند نوع گیاه زیبای پوتوس

گیاه پتوس طلایی

پتوس طلایی در بریتانیا به عنوان پیچک شیطان شناخته می شود. زیستگاه این گیاه در اصل استرالیا، اندونزی، چین، ژاپن و هندوستان می‌ باشد. البته با توجه به این ‌که می ‌تواند در شرایط طبیعی مختلفی رشد کند، این گیاه، به سرتاسر جهان وارد می ‌شود. و  گیاه بسیار زیبایی برای پرورش در خانه می‌ باشد. نام ‌های رایج این گیاه ، پتوس طلایی، پیچک شیطان، گیاه پول، پیچک نقره‌ ای می باشند. 

پوتوس طلایی در طبیعت

وقتی این گیاه در طبیعت می‌ روید، خود را با استفاده از ریشه ‌های هوایی‌ اش به دیگر اشیا می ‌چسباند. سپس چند شاخه به سمت زمین رشد می‌کنند تا به خاک رسیده و بتوانند ریشه‌ هایشان را وارد خاک کنند. سپس گیاه، بر روی زمین گسترده می‌شود. در طبیعت این گیاه تا ۲ کیلومتر می‌ تواند رشد کند. گلدهی این گیاه در طبیعت است و در محیط خانه به ندرت گل می دهد. زیبایی پوتوس در برگ های آن است، نه در گل هایش. نوک این برگ‌ ها به رنگ زرد براقی درآمده و با رنگ ‌سبز ترکیب می ‌شود. این رگه‌ ها در هر برگ با دیگری متفاوت است.،

گیاه پوتوس مرمری

پوتوس سفید یا ملکه مرمری یک گونه از پوتوس می باشد که رنگ برگهای آن سفید و سبز و زرد است. این گیاه جزء گیاهان کمیاب در بازار است. این مدل نیاز به نور بیشتری نسبت به مدل سبز رنگ خود دارد. در صورتی که نور محیط کم باشد برگها به رنگ سبز در می آیند پس دقت کنید که این گیاه را در محیط پر نور قرار دهید. برگ های قلبی شکل ابلق پوتوس روی شاخه هایی می رویند که بسیار سریع رشد می کنند و خاصیت بالا رونده دارند. پوتوس به راحتی تکثیر می شود و ارزان قیمت است. مقاوم به رطوبت کم محیط است و در صورتیکه رطوبت بسیار بالا باشد، برگ‌ها خیلی پهن و درشت می شوند.

 گیاه آپارتمانی پوتوس مرمری، گیاهی بسیار کم توقع و زیبا است که به راحتی در محیط های آپارتمانی رشد می کند و برای افرادی که تجربه ی زیادی در مورد نگهداری از گیاهان ندارند، گیاه مناسبی می باشد. این پوتوس از گیاهان رونده است که در زمان کوتاهی خود را با محیط وفق داده و رشد قابل توجهی می کند به صورتی که محل قرارگیری خود را به  فضای سبز کوچکی تبدیل می کند.

پوتوس جید

این نوع پتوس حالتی ابلق داشته و رنگ برگهای آن سبز تیره همراه با کِرِم طلایی می باشد. جید سبز در اصل یک گونه از ملکه مرمر است که به ملکه سبز موسوم می باشد. پتوس اغلب به دمایی در حدود 16 تا 24 درجه سانتیگراد نیازمند است. اما پتوس از آنجایی که یک گیاه استوایی و گرمسیری می باشد، دماهای بالاتر از 24 درجه را بیشتر ترجیح می دهد. همچنین پتوس نیازمند محیطی با رطوبت نسبتاً بالا می باشد.

شرایط نگهداری انواع گیاه پوتوس

نکات قابل توجه در آبیاری گیاهان پوتوس

 – آبیاری بیش از حد موجب پوسیدگی و زرد شدن ساقه های پوتوس می شود.

 – بین دو آبیاری سطح خاک را چک نمایید که خشک شده باشد. 

 – زهکشی گلدان را نیز بررسی کنید که آب اضافی از گلدان خارج شود.

 – خاک را مرطوب نگه دارید، اما مراقب باشید که زیاد آب ندهید.

 – پوتوس زمانی که خاکش بین آبیاری ها خشک می شود، به بهترین عمل خود می رسد.

 – در زمان آبیاری مطمئن شوید که ریشه ها مرطوب باشند.

 – اگر برگ ها پژمرده و یا قهوه ای شدند، باید بیشتر به گیاه آب بدهید.

 – اگر برگ ها زرد بود، ممکن است بیش از حد آبیاری کرده باشید.

 – نگذارید پوتوس در آب بماند، مگر اینکه تکه بریده شده ای از آن برای تکثیر باشد.

 – پوتوس ها می توانند در آب و هم در خاک رشد کنند.

نور مستقیم یا غیرمستقیم برای گیاه پوتوس؟

نور مستقیم خورشید موجب آسیب دیدگی برگ های گیاه می شود، بدین منظور گیاه را در محیط نیم سایه با نور مناسب قرار دهید. واریته های ابلق به نور بیشتری نیاز دارند تا زیبایی و رنگ بندی برگ های آنها حفظ شود. 

اگر پتوس را در محیط باز نگهداری می‌کنید، سایه و نیم سایه برای این گیاه نور مناسبی است.

اما اگر پتوس را در محیط بسته؛ مانند: خانه نگه می‌دارید، نورِ زیادِ غیر مستقیم،برای آن عالی است؛ یعنی نور زیادی که از یک مانع مانند شیشه یا پرده عبور کند و به گیاه شما برسد.

به خاطر داشته باشید که بعضی از گونه‌ها در صورت نبود نور کافی، رده‌های رنگی خود را از دست می‌دهند و به پتوس بلک شبیه می‌شوند. 

 

نوع خاک پوتوس

پوتوس به خاکی سبک نیاز داره که این خاک ترکیب شده از خاک برگ، خاک باغچه و ماسه به نسبت های مساوی. البته برای تقویت خاک میتونید در تابستان ماهی یکبار و در زمستان سه یا چهار ماه یکبار کود مایع به خاک گلدونتون بدید. 

کوددهی  برای تقویت گیاه پوتوس

در صورتی که گیاه پتوس را در خاک مغذی کشت کنید، نیازی به کود نخواهید داشت. اما باید بدانید که کوددهی به پتوس، در طول فصل رشد، سرعت رشد را افزایش داده و بلوغ و شادابی گیاه را تضمین می کند. قبل از استفاده از کودی باید اطلاعات موجود روی بسته بندی را مطالعه کرده و با توجه به اندازه ی گلدان و نوع گیاه، از میزان مناسب کود استفاده کنید.

به منظور تقویت گیاه پوتوس در فصل رشد از کود کامل گیاهان آپارتمانی یا کود 20-20-20 هر دو هفته یکبار می توانید استفاده کنید. 

 

اگر از نیاز خاک به کود مطمئن نیستید، بهتر است آن را آزمایش کنید. بسیاری از مغازه های باغبانی، به کیت های تست خاک های خانگی مجهز هستند. این کیت ها میزان مواد مغذی موجود در خاک را نشان می دهند. بیشتر گیاهان برای رشد به 16 ماده ی مغذی نیاز دارند. مواد مغذی اولیه، پتاسیم، نیتروژن و فسفر هستند.مواد مغذی ثانویه بورون، کبالت، آهن، زینک، مولیبدنوم، مس، کلسیم، منیزیوم و فسفر می باشند. بسیاری از کود ها تمام این مواد مغذی را دارا هستند. جالب است که بدانید کود های غیر ارگانیک بلافاصله مواد مغذی را وارد خاک کرده و باعث رشد و شکوفایی گیاه می شوند. ولی کود های ارگانیک به زمان بیشتری برای مغذی کردن خاک نیاز دارند. اما در زمان های طولانی تری در خاک باقی مانده و به رشد سالم گیاه کمک می کنند.

 

رطوبت لازم گیاه پوتوس

پتوس به رطوبت نسبی بیش از ۵۰ درصد هوا نیاز دارد . جهت تامین رطوبت نسبی هوا می توان هر روز روی گیاه را با آب اسپری نمود. در زمستان نیز آنرا با آب نیم گرم اسپری نمود. اگر نوک برگ ها قهوه ای شد علت آن خشکی هوا است که با اسپری آب روی گیاه برطرف می شود.

دمای ایده آل برای نگهداری  گیاه پوتوس 

در فصل تابستان 24 درجه سانتی گراد و در فصل زمستان 16 درجه سانتی گراد دمای ایده آل برای نگهداری گیاه پتوس می باشد. 

پوتوس می تواند دماهای متوسط از 55 تا 85 درجه فارنهایت(37 تا 67 درجه سانتی گراد) را تحمل کند، با این حال آن ها گیاهان گرمسیری هستند و بنابراین رطوبت بالا و دماهای بالای 70 تا 90 درجه فارنهایت (52 تا 72 درجه سانتی گراد) را ترجیح می دهند.

زمان مناسب برای تعویض گلدان پتوس 

برای اطمینان از اینکه گیاه به گلدان بزرگتری احتیاج دارد یا خیر کناره های سطح خاک و منفذ زیر گلدان را چک کنید. اگر  ریشه های طویل  بیرون زده باشد  می توانید گیاه را به گلدان بزرگتری منتقل کنید. در نظر داشته باشید پتوس گلدان کوچک برای رشد ترجیح می دهد.

 

نکات مهم درمورد تعویض گلدان پوتوس 

 – زمانی که ریشه به اندازه کافی رشد کرد گیاه را به گلدان بزرگتری منتقل کنید.

 – برای اینکه مطمئن شوید که گیاه به گلدان بزرگتری احتیاج دارد نگاهی به کناره های سطح خاک و منفذ زیر گلدان بیندازید.

 – ریشه های طویل از منفذ زیر گلدان و لبه های سطح خاک بیرون می زنند .

 – گلدانی یک درجه بزرگتر از گلدان قبل تهیه نموده، به گیاه آب کافی بدهید.

 – آن را وارونه کنید و ضربه ای به ته گلدان بزنید. گیاه با ریشه و خاکهای اطرافش از گلدان خارج می شوند.

 – حالا به گلدان جدید قدری خاک اضافه نموده و گیاه را منتقل کنید.

استفاده از قیم برای زیباتر شدن گیاه پوتوس

بعضی از گیاهان مثل پتوس، فیلودندرون، برگ انجیری، و بقیه گیاهان رونده، برای اینکه به سمت بالا هدایت بشن نیاز به قیم دارن، که حتما باید دور قیم از خزه پوشیده بشه تا این گیاهان درون خزه ریشه داده و به شادابی و رشد آن کمک کنه

 

 

طریقه ساخت قیم برای گیاه پوتوس

لوله پلیکا به ارتفاع شصت الی هفتاد سانت تهیه کرده و  خزه ها رو با سیم رابیتس یا نخ پلاستیکی به دور لوله ببندید و کنار گلدان گیاهی که می خواهید به بالا برود فرو کنید،  مواظب باشید که به ریشه گیاه آسیب نزند، بهتر است که گیاه را با خاک از گلدان در آورده و گلدانی با یه سایز بزرگتر از گلدانیکه گیاهتان درون آن بوده تهیه کنید و اول قیم و بعد گیاه را بزارید و دورش خاک بریزید، مراقب باشین هنگام در آوردن گیاه از گلدان، خاک گیاه زیاد نریزه و سعی کنید به آرامی از گلدون قبلی در آورده ، ودرون گلدان جدید بزارید بعد گیاه را با نخ به قیمی که درست کردید ببندید، مراقب باشین که گیاه را سفت نبندید و گاهی به خزه آب بپاشید بعد از مدتی گیاه درون خزه ها ریشه کرده و به خوبی به آن وصل می شود و نیازی به بستن گیاه نیست و می توانید نخ را باز کنید.

 

تربیت پوتوس برای آویز کردن 

در صورتی که از این گیاه به صورت آویز استفاده کنید نیاز به قیم ندارد. برای اینکه گلدان پوتوس پرشاخ و برگ باشد تعدادی ازساقه‏ های کشیده آن را به روش قلمه تکثیر نموده و قلمه‏ های ریشه ‏دار را درکنار بوته مادری بکارید.

چرا و چگونه برگ گیاهان پوتوس را تمیز کنیم؟ 

جهت تمیز کردن برگها از غبارپاشی یا مالش پارچه یا اسفنج مرطوب بر روی سطح برگها استفاده کنید. زمانی که آب رو روی برگ ها اسپری می کنید از یک دستمال لطیف یا اسفنج استفاده کنین و به آرامی سطح برگ ها رو تمیز کنید. حتما برگ های زیرین و پشت برگ های گیاه که احتمال جمع شدن حشره یا میکروب هست رو هم تمیز کنید. حتما در هنگام تمیز کردن یک دست تون رو زیر برگ قرار بدید که به عنوان تکیه گاه باشه و برگ شکسته نشود. از روغن زیتون و شیر کم چرب و همین طور پوست موز هم برای براق کردن برگ ها می توان استفاده کرد. با یک آب ملایم که نه خیلی سرد و نه خیلی گرم باشد. که گیاه دچار شوک نشود و با فشار ملایم روی برگ ها آب ریخته شود و شسته شود که اصطلاحا دوش گرفتن گیاه گفته می شود. تمیز نگه داشتن برگ ها به آن ها کمک می کند تا بتوانند نفس بکشند. گرد و غبار یا آلاینده های موجود در هوا روی برگ ها انباشته می شوند و میزان نوری که گیاه دریافت می کند را تا حد چشمگیری کاهش می دهد. نور کمتر به معنی کلروفیل کمتر است، که به نوبه خود موجب بیماری گیاه می شود. و همینطور تمیز کردن گیاهان خانگی به علت اینکه به اندازه کافی آب باران را دریافت نمی کنند بشدت مهم است. 

 

مزایای تمیز کردن برگ گیاهان پوتوس 

 – شفافیت و پاک شدن سطح برگ 

 – افزایش سلامت گیاهان و شادابی آنها 

 – افزایش اکسیژن رسانی

 – از بین رفتن حشرات و آفاتی که در زیر و روی برگها هستند 

 – بهبود عمل فتوسنتز در گیاهان 

 – جذب بیشتر نور و بهبود تنفس گیاه

چه روش هایی برای تکثیر پوتوس وجود دارد؟

 

1- تکثیر به روش قلمه زدن پتوس در خاک

یکی از موثرترین روش های تکثیر پوتوس، قلمه گیری است. این کار بهتر است در اواخر بهار تا اواسط تابستان در دمای 21 – 24 درجه سانتیگراد انجام شود. برای گرفتن قلمه از پوتوس از قسمت انتهایی ساقه قلمه هایی به طول 8 – 10 سانتی متر توسط قیچی یا یک چاقوی تیز جدا کنید. برگ های نیمه ی پایین قلمه را حذف کنید به صورتی که فقط 2 – 3 برگ باقی بماند. این کار به این منظور انجام می‌شود که گیاه بیشتر انرژی خود را به جای برگ، صرف ریشه زایی کند.

در کنار قلمه ساقه می‌توانید از قلمه تک برگ نیز استفاده کنید تا سرعت ریشه زایی بیشتر شود. برای گرفتن قلمه برگ باید بالا و پایین برگ یعنی روی ساقه را برش بزنید. با اینکار قسمتی از ساقه که محل رویش برگ بوده است ( گره ) دارای ریشه می‌شود و گیاه شروع به دادن برگ جدید می‌کند.

برای ریشه زایی سریع تر و بهتر می‌توانید انتهای مورب قلمه را در هورمون ریشه زایی فرو کنید. قلمه ها را در یک گلدان با سایز مناسب حاوی ترکیبی از ماسه و پرلیت یا کمپوست قلمه قرار دهید. برای کاشت باید حداقل یک سوم طول قلمه ها را در خاک قرار دهید. خاک را آبیاری کنید به صورتی که آب روی برگ ها نریزد و فواصل آبیاری را طوری تنظیم کنید که قلمه ها خشکی نکشند و خاک مرطوب بماند. برای حفظ رطوبت قلمه ها روی آنها را پلاستیک شفاف بکشید و در محلی خنک و نورانی قرار دهید و روی پلاستیک چند سوراخ جهت تهویه ایجاد کنید. این کار را تا زمان ریشه زایی کامل انجام دهید.

 2- تکثیر به روش قلمه پتوس در آب

این روش را می‌توان بهترین و ساده ترین روش تکثیر پتوس معرفی کرد. پتوس از جمله گیاهان مناسب برای نگهداری در آب است و بودن آن در یک تنگ شیشه ای شفاف با ریشه های داخل آب، می‌تواند یک منظره زیبا و متفاوت ایجاد کند. با نگهداری پتوس در آب، علاوه بر داشتن یک گیاه دکوراتیو، دیگر نگران آلودگی های خاک و نداشتن برنامه ای منظم برای آبیاری نباشید.

برای انجام این روش ابتدا باید قلمه ها را مانند حالت قبل تهیه کنید. قلمه ها را در آب تمیز و بدون املاح قرار داده و گلدان را در محلی پر نور و خنک نگهداری کنید.

3- تکثیر به روش تقسیم بوته

گیاه را از گلدان خارج کرده بعد از تکاندن خاک اطراف ریشه با چاقویی تیز و استریل از قسمت های مناسب، گیاه را تقسیم کنید و بعد از استریل کردن با قارچ کش در گلدانی مستقل و جدا با خاکی مناسب بکارید و آبیاری کنید. با این کار نیازی به صبر کردن برای ریشه زایی نیست.

هرس کردن پوتوس چه فایده ای دارد؟

برای هرس گیاه پوتوس و اینکه گیاه پرپشت و پر برگی داشته باشید کافیست سر جوانه های انتهایی یا همان انتهای ساقه برگ دار را بچینید تا گلدان پرپشتی داشته باشید و در ضمن با کندن برگ های زرد و خشک شده گیاه زیبا تری خواهید داشت. با بلند شدن ساقه‌ها می‌توان نوک آنها را قطع کرد تا رشد ساقه‌های جانبی تحریک شود و گیاه حالت بوته‌ای بگیرد. برای هرس کردن گیاهان پوتوس از قیچی تیز استفاده کنید، زیرا استفاده از قیچی کند باعث آسیب رسیدن به گیاه می ‎شود و همچنین قبل از استفاده از قیچی لازم است که آن را به خوبی شستشو دهید و ضدعفونی کنید تا از انتقال هرگونه بیماری و باکتری به گیاه جلوگیری شود. 

آفات و مشکلات گیاه پوتوس

دلایل  زرد و لکه دار شدن  برگ های پوتوس

 – علت زرد شدن برگ ها، افراط در آبیاری یا کمبود آبیاری است. 

 – خشکی بیش از حد گیاه پوتوس که باعث افتادن ساقه و برگ های گیاه و خشکی می شود.

 – برگ های سبز کم رنگ شوند، گل رو به محیط پر نور تری منتقل کنید.

 – برگ ها رنگ پریده شوند، شدت نور زیاد است، گل را به محیطی با شدت نور کمتر انتقال دهید.

 – زخم های سفید رنگ روی گیاه ایجاد شده باشد، پوتوس دچار آفت شده است، از سم های آفت کش استفاده کنید.

 – نقاط قهوه ای روی برگ ها مشاهده شود، آبیاری گیاه زیاد بوده است، بین هر 2 آبیاری سطح گلدان باید خشک شده باشد.

 – برگ ها چین و چروک دار شوند، هوا خیلی سرداست، گیاه رو به محل گرم تری منتقل کنید.

علت کم رنگ شدن برگ های پوتوس 

دریافت نور کم سبب کمرنگ شدن برگهای پتوس می‌شود. برای مدتی گیاه را به محیط پر نور تری منتقل کنید.

علت زیاد بودن فاصله بین دو برگ پوتوس

کم پشت شدن گیاه و فاصله زیاد بین برگها به دلیل کافی نبودن نور و کمبود مواد مغذی اتفاق می‌افتد. بهتر است گیاه را به مکان روشن تر با نور غیر مستقیم منتقل کنید و هر دو هفته یکبار کود دهی کنید.

علت کوچک شدن برگهای پتوس

وقتی که گیاه پتوس مقدار نور مورد نیازش را دریافت نکند و دمای محیط نگهداری گیاه سرد است. به مرور زمان اندازه برگهایش کوچک می شود. بنابراین به محض مشاهده این علائم گلدان را به محل پرنورتری منتقل کنید.

 

علت زرد شدن نوک برگ پتوس

گاهی اوقات مشاهده می کنید که برگهای پتوس از قسمت نوک شروع به خشک شدن و سوختگی می کنند. در مورد پتوس وجود نور شدید و بیش از اندازه می تواند عامل اصلی سوختگی و زرد شدن نوک برگ پتوس باشد.

 

علت سوراخ شدن برگ پتوس

سوراخ شدن برگ پتوس می تواند علت های مختلفی داشته باشد. مثلا اگر روی برگ های پتوس آب اسپری کنید و برگ ها قبل از خشک شدن آب سطحی شان در معرض نور مستقیم قرار بگیرند، قطرات آب مانند ذره بین عمل کرده و سطح برگ را می سوزانند. همچنین خسارت بعضی از عوامل بیماری زا مثل قارچها و باکتری ها و همچنین تغذیه آفات هم می تواند علت اصلی سوراخ شدن برگ پتوس باشد.

علت شل شدن برگ های پتوس

مهمترین عاملی که باعث شل شدن برگهای پتوس می شود بی نظمی در آبیاری است. اگر شما آب بیش از اندازه به گلدان پتوس بدهید یا برعکس آب به اندازه کافی به گیاهتان ندهید به زودی شاهد شل شدن برگ های آن خواهید بود. از دیگر عوامل شل شدن برگهای پتوس می تواند نور شدید آفتاب، تنش دمایی و یا حتی عوارض حمله آفات و بیماری های گیاهی باشد.

آیا می دانستید که برگ های پوتوس برای حیوانات خانگی و کودکان سمی است؟

پوتوس در لیست گیاهان سمی برای کودکان و حیوانات خانگی قرار می‌گیرد و در صورت جویده شدن برگ آن ممکن است سبب بروز بیماری در آنها شود و باید این گیاه را دور از دسترس بچه ها و حیوانات خانگی خود قرار دهید.

محصولات مرتبط با مقاله
ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *