نقش طلائی جلبکهای دریایی بعنوان کود ارگانیک

آلودگی محیط زیست توام با پیشرفت روز افزون صنعت و فناوری نرخ صعودی دارد. آسیب های زیست محیطی ناشی از آلودگی خاک ها خسارت جبران ناپذیری بر روی سیستم های کشت محصولات کشاورزی در پی دارد. کودهای جلبک دریایی یکی از مهم ترین منابع کودهای آلی به شمار می روند. این کودها با محیط زیست سازگار هستند و باعث افزایش فعالیت میکروارگانیسم ها درون خاک می شوند. در نتیجه با حذف پسماندهای فلزات سنگین مانع ورود آنها به محیط زیست می گردند. مواد غذایی ارگانیک حاصل از مصرف کودهای آلی همچون جلبک های دریایی از هر گونه مواد شیمیایی و سمی عاری بوده و به دلیل دارا بودن انواع متعددی از مواد معدنی از اهمیت و ارزش بالایی برخوردار هستند. جلبک های دریایی ضمن افزایش راندمان تولید سبب تولید محصولاتی کاملا با کیفیت و ارگانیک می گردند.

کود جلبک دریایی به عنوان پیت ماس، کمپوست و مالچ شناخته می شود و اثر متقابلی بر روی هوادهی و حفظ رطوبت خاک و کاهش میزان آب مورد نیاز گیاه دارد. با این تفاوت که جلبک های دریایی از استحکام بالایی برخوردار بوده و در اثر باد از بین نمی روند. همچنین در جلبک های دریایی بر خلاف مالچ ها، احتمال بروز خطراتی همچون آتش سوزی یافت نمی شود.

محبوبیت این جلبک های دریایی به سال های متمادی بر می گردد. کشاورزان طی سال های گذشته، از جلبک های دریایی برای تقویت رشد گیاهان و کاهش اثرات مخربی که در اثر تنش های محیطی بر آنها وارده شده بود استفاده می نمودند. اگرچه جلبک های دریایی دارای نسبت اندکی از عناصر موردنیاز گیاه هستند با این حال در تسریع رشد و رفع عوارض حاصل از تنش های محیطی در گیاهان موثر می باشند. امروزه نیز بهره برداری از جلبک های دریایی و استفاده از آنها در کلیه محصولات زراعی و باغی بسیار مورد توجه جوامع بشری قرار گرفته است.

جلبک های دریایی

جلبک های دریایی از جمله موجودات آبزی فاقد کلروفیل محسوب می شوند که در زیستگاه های بسیار متنوع از جمله اعماق اقیانوس ها، دریاها، دریاچه ها و برکه ها رشد می کنند. جلبک های دریایی قادر به تولید و ذخیره مواد مختلفی از جمله متابولیت‌های اولیه و متابولیت‌های ثانویه می باشند. آنها ساختار حقیقی ندارند و طول برخی از گونه های آن به 50 متر نیز می رسد. جلبک های دریایی در درجه حرارت کمتر از 68 درجه فارنهایت (20 درجه سانتی گراد) رشد سریعی دارند و در دمای بالای 30 درجه سانتی گراد از بین می روند. گونه های متعددی از جلبک های دریایی وجود دارند که از آنها به عنوان تهیه کود کشاورزی استفاده می شود.

ترکیبات موجود در جلبک های دریایی

جلبک های دریایی دربرگیرنده بسیاری از کربوهیدرات ها هستند که گیاهان از آن به عنوان ماده سازنده استفاده می کنند. کود جلبک دریایی یک محصول کاملاً ارگنیک بوده و حاوی مواد معدنی کمیاب، مواد مغذی نظیر npk ها و آلژینات ها می باشد. آلژینات ها یک پلی ساکارید غیر یونی در دیواره سلولی جلبک های قهوه ای است که بر روی جمعیت میکروارگانیسم ها اثر گذاشته و باعث انعطاف پذیری و استحکام بافت گیاه می گردند. همچنین آلژینات موجود در جلبک دریایی، حجم بالایی از آب را جذب کرده و باعث حفظ رطوبت خاک می گردد. یکی دیگر از اجزای تشکیل دهنده جلبک های دریایی، هورمون ها هستند که سبب ترغیب رشد گیاه می شوند. ترکیبات هورمونی جلبک های دریایی شامل اکسین ها، سیتوکینین ها ، بتائین ها و جیبلرین ها می باشند. جلبک های دریایی به دلیل دارا بودن هورمون های رشد موجب سلامت گیاه و حفظ آنها در برابر شرایط استرس زا، آفات و بیماری ها می گردد.

کاربرد کود جلبک دریایی در کشاورزی

  1. تقویت سیستم ریشه زایی
  2. بهبود کیفیت، طعم و فزونی گل ها و میوه ها
  3. کلاته کردن عناصر و جذب بهتر آنها توسط گیاه
  4. افزایش فعالیت میکروارگانیسم های مفید خاک
  5. بهبود حاصلخیزی خاک و افزایش عملکرد گیاهان
  6. بهبود خواص فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیکی خاک
  7. افزایش ظرفیت نگهداشتن رطوبت
  8. کاهش فرسایش پذیری خاک
  9. جلوگیری از شوک پیوند
  10. جلوگیری از پوسیدگی و نرم شدن میوه ها
  11. رفع علائم کمبود عناصر معدنی
  12. کاهش مصرف کودهای شیمیایی
  13. کاهش تراکم خاک و طبعاً بهبود هوادهی خاک
  14. افزایش ماندگاری محصولات پس از برداشت
  15. مصون ماندن گیاهان در برابر پاتوژن های قارچی
  16. افزایش مقاومت گیاه به تنش های محیطی
  17. کمک به بارور شدن گیاهان و افزایش تولید محصولات کاملاً ارگانیک

فواید جلبک های دریایی برای سلامت انسان

– جلبک های دریایی حاوی ویتامین هایی نظیر A، B، K، امگا 3 و مقادیر بالایی از آنتی اکسیدان می باشند. مواد موجود در جلبک های دریایی تأثیر بسزایی بر سلامت انسان و تقویت سیستم ایمنی بدن در برابر بیماری هایی همچون سرماخوردگی و سرطان سینه به همراه دارند.

– جلبک های دریایی به دلیل دارا بودن منابع فعالی از ید در تنظیم هورمون های غده تروئید نقش بسزایی دارد.

– جلبک های دریایی حاوی مقادیر زیادی از فیبر هستند از این رو به عنوان محرک گوارشی عمل نموده و باعث هضم بهتر مواد غذایی و جلوگیری از بروز یبوست در انسان می گردد.

انواع مختلف جلبک های دریایی

– جلبک های سبز (کلروفیتا): جلبک های سبز نسبت به جلبک های قهوه ای به راحتی قابل دسترس هستند آنها را می توان در آب های شور و شیرین و نواحی نسبتاً کم عمق به ویژه در اطراف دریاچه ها، برکه ها و رودخانه ها یافت. این جلبک ها حاوی مقادیر زیادی از کلروفیل نوع A و B، گزانتوفیل و کاروتن می باشند که کلیه این مواد سرعت فتوسنتز را در گیاه افزایش داده و باعث شادابی و سلامت گیاهان در حال رشد می گردند. این نوع از جلبک ها، بیشترین تنوع و تراکم را در اواخر زمستان و اوایل بهار دارند. از مهم ترین گونه های جلبک سبز می توان به اولوا و کلرلا اشاره نمود.

– جلبک های قهوه ای (فائوفیت‌ها): این نوع از جلبک ها در ته دریاها و اقیانوس ها و مکان هایی با عمق زیاد رشد می کنند. جلبک های قهوه ای خود دارای انواع مختلفی همچون لامیناریا، فوکوس، کلپ، سارگاسوم و آلاریا هستند که بیشتر آنها در آب های شور و برخی دیگر در آب های شیرین زندگی می کنند. جلبک های قهوه ای در تمام فصول دارای پراکندگی هستند و اندازه آنها نسبت به سایر جلبک ها بیشتر است. معمولاً اکثر کودهای استحصال شده از جلبک های قهوه ای به ویژه گونه  Ascophyllum nodosum می باشد.

Previous
Next

– جلبک های قرمز (رودوفیت‌ها): جلبک های قرمز بیشترین تنوع و فراوانی را در بین جلبک ها دارا می باشند. این نوع از جلبک ها در اواخر پاییز و اویل زمستان رشد بسیار خوبی دارند. یکی از مهم ترین گونه های جلبک های قرمز، آگاروفیت (گراسیلاریوپسیز پرسیکا)، کورالین، پورفیرا و کندروس می باشد.

نحوه مصرف کود جلبک دریایی

کود جلبک دریایی در هر زمانی از فصل رشد گیاه قابل استفاده می باشد. زمانیکه گیاه تحت استرس هایی مانند تعویض گلدان، انتقال نشاء به زمین اصلی، تنش های محیطی و تراکم بیش از حد خاک قرار می گیرد عمل فتوسنتز در آن به سختی صورت گرفته و ریشه ها قادر به دریافت انرژی لازم جهت رشد نخواهند بود. در این حین مصرف مقدار کافی از کودهای جلبک دریایی شوک وارده به گیاه را بر طرف خواهد کرد.

آن را می توانید حدود 10 روز قبل از برداشت به جهت ماندگاری بهتر محصول و یا در هنگام کاشت بذر و در طول فصل رویشی مصرف نمائید. کود جلبک دریایی را می توان هم به صورت همراه آبیاری و هم به صورت محلول پاشی برگی بکار برد که روش محلول پاشی بهترین روش در استفاده از این محصول به شمار می رود. میزان مصرف کود جلبک دریایی به صورت همراه آبیاری (بین 10 تا 20 کیلوگرم در هکتار) و به صورت محلولپاشی (1 الی 2 لیتر در هکتار بسته به کیفیت محصول) می باشد. این کود را می توانید به تنهایی و یا همراه با کمپوست و سایر کودها و سموم کشاورزی بکار ببرید. چراکه این کود منشاء آلی داشته و اختلاط آن اثر سوئی بر روی گیاه نخواهد داشت.

در هنگام محلول پاشی با جلبک دریایی می توان از صابون های محلولپاشی و ادجوانت ها به منظور اتصال بهتر مواد به سطح برگ استفاده نمود. بسیاری از کشاورزان به منظور تکمیل محتوای NPK خاک کودهای جلبک دریایی را با کنجاله یونجه ترکیب می کنند. کنجاله یونجه سرشار از عناصر ازت و کلسیم است و به بازدهی بیشتر محصولات کمک می نماید.

سوالات متداول
  • آیا کود جلبک دریایی اثر مخربی بر روی گیاهان دارد؟

    • با توجه به اینکه کود جلبک دریایی از مواد صد درصد ارگانیک به دست می آید لذا مشکلی ایجاد نخواهد کرد. با این حال دو مسئله جزئی در ارتباط با آن وجود دارد که دغدغه برخی از کشاورزان محسوب می شود. یکی میزان بالای نمک در آن و دیگری استفاده به عنوان مالچ می باشد. میزان نمک زیاد آن در کنار مزیتی که در از بین بردن آفات دارد برای سلامت گیاهان مضر است. شوری جلبک های دریایی در اثر باران و به هنگام آبیاری شسته می شود. مسئله دیگر این است که زمانیکه به عنوان مالچ بکار می رود ممکن است پیش از آنکه گیاه را غنی کند خراب شود. برای رفع این مشکل می توان از روش محلولپاشی یا مخلوط کردن آن با میزان انبوهی از کمپوست بهره جست. بنابراین با مدیریت صحیح موارد ذکر شده می توان بدون هیچ مشکلی از کودهای جلبک دریایی استفاده نمود.

  • چرا باید از کودهای جلبک دریایی استفاده کنیم؟

    • کودهای جلبک دریایی با خواص فوق العاده ای که دارند برای مزارع شما گزینه بسیار مناسبی هستند. زمانیکه که آنها را در سطح مزرعه و یا گیاهان آپارتمانی و... بکار می برید گیاهانتان در برابر هر گونه گزند ناشی از آفات و بیماری ها مصون خواهند ماند. عصاره جلبک دریایی، تعداد دفعات انجام وجین کاری را کاهش میده چراکه فاقد هرگونه بذر علف هرز می باشد. علاوه بر این با بکارگیری این کود، میزان نیاز شما به استفاده از کودهای شیمیایی کاهش می یابد. کودهای شیمیایی با تجمع نیترات و سایر مواد شیمیایی در محصولات کشاورزی باعث کاهش کیفیت آنها می شود که این امر سبب تغییر نگرش به سمت کاربرد کودهای با منشاء زیستی به جهت تولید غذای سالم گردیده است که از آن جمله می توان به کودهای حاوی عصاره جلبک دریایی اشاره نمود. مصرف عصاره جلبک دریایی باعث می شود تا میوه ها درشت تر و با طعم شیرین و با کیفیت تری تولید شوند. این کود سلامت گیاهان شما را تضمین می کند و به شدت به کشاورزان توصیه می گردد.

  • از کود جلبک دریایی استفاده کنیم یا خود جلبک دریایی؟

    • اصولاً کاربرد مستقیم جلبک های دریایی به دلیل عدم تأثیرگذاری مناسب توصیه نمی شود. چراکه بکارگیری آنها به تنهایی باعث تجمع لجن در اطراف گیاه و کاهش خصوصیات خاک و شاخص های رشد گیاه می گردد. علاوه بر این سبب هضم بی هوازی مواد آلی، عدم تبادل گازها در برگ ها و محیط اطراف گیاه و از بین رفتن نیتروژن موجود در خاک می گردد. از این رو توصیه می شود از برگهای جلبک دریایی به طور مستقیم استفاده نگردد. بهترین و تأثیرگذارترین روش استفاده از کودهای استحصال شده از آنها می باشد.

محصولات مرتبط با مقاله
ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *