اسید آمینه چه نقشی در باردهی محصولات دارد؟

نقش اسید آمینه در گیاهان از اهمیت بالایی برخوردار است، زیرا فرماندهی گیاه بوسیله اسید آمینه ها انجام می شود. کنترل رشد ریشه، ساقه، برگ، جوانه ها، کلروفیل و رشد میوه ها بر عهده ی اسید آمینۀ درون گیاه است. یکی از دلایل اهمیت اسیدهای آمینه شرکت در ساختار پروتئین هاست. پروتئینها از مهمترین ترکیبات موجود در سلولهای گیاهی میباشند. که در تمام واکنشهای اصلی اعم از ساختاری، آنزیمی، متابولیکی و انتقالی شرکت دارند. گیاهان برخلاف سایر موجودات میتوانند طی فرایند فتوسنتز عناصر اولیه کربن، اکسیژن، هیدروژن و نیتروژن را تبدیل به اسیدهای آمینه و نهایتا پروتئین میکنند. استفاده از کودهای زیستی جهت رشد بهتر محصولات زراعی یکی از اهداف کشاورزی پایدار محسوب میشود. اسیدهای آمینه که در طبیعت از چهار عنصر، کربن، اکسیژن، نیتروژن و فسفر ساخته میشوند. میزان محصول در گیاهان مختلف بسته به مقدار و کیفیت اسیدهای آمینه موجود در گیاهان دارد. اسیدهای آمینه پس از ورود به سلولهای گیاهی به دلیل خلوص بالا به راحتی توسط گیاهان جذب میشوند. این امر منجر شده تا انرژی گیاه برای مقابله با تنشهای محیطی ذخیره گردد. جذب اسیدهای آمینه در گیاهان از طریق روزنه صورت می گیرد. زمان محلول پاشی اسیدهای آمینه پیش از طلوع یا پس از غروب آفتاب میباشد، در این زمان روزنه های گیاهی باز بوده و باعث افزایش میزان جذب میشود.

کاربرد اسیدهای آمینه در گیاهان

وجود اسید آمینه درون خاک برای گیاه ضروری است، زیرا سبب افزایش مقاومت در مقابله با شرایط غرقابی، آفات و بیماری‌های نباتی و همچنین مقاومت در برابر آلودگی‌های هوا (سطح بالای اوزن و بارانهای اسیدی) می گردد. علاوه بر اینها گیاهان را در برابر تنشهای محیطی محافظت کرده و مقاوم میسازند.  از طریق استفاده ی کودهای شیمیایی، آمونیاک وارد خاک شده که در اثر ترکیب با ماده آلفاکتوگلوتارات تولیدگلوتامات یا اسیدگلوتامیک را می‌کند که یک اسید آمینه است. در کل واکنش ترکیب آفاکتوگلوتارات + آمونیاک وتشکیل گلوتامات یک مولکول NADH ( نیکوتین‌آمید آدنین دی‌نوکلئوتی) مورد مصرف قرار می گیرد که معادل با سه مولکول ATP (آدنوزین تری فسفات) است. آلفاکتوگلوتارات ماده‌ای است که در چرخه TCA (تری کلورواستیک اسید) تولید می‌شود. گلوتامات با یک مولکول آمونیاک ترکیب شده و تولید گلوتامین را می‌کند که این واکنش نیز با صرف یک مولکول ATP همراه است. زمانی که گلوتامات و گلوتامین یا سایر اسیدهای آمینه از طریق محلول پاشی در اختیار گیاه قرار می‌گیرد، هیچ‌کدام از این واکنش‌ها صورت نگرفته و گیاه انرژی را برای بدست آوردن اسید آمینه صرف نمی‌کند. با انرژی حاصله از این واکنش میتوان در برابر تنشهای محیطی (سرما، گرما و…) گیاهان را مقاوم ساخت.

اسید آمینه موجود درون خاک باعث کاهش یا افزایش جذب نیتروژن خاک میشود. و بعنوان تنظیم کننده های رشد در گیاهان هستند. فعالیتهای متابولیکی گیاه را تحت تاثیر قرار داده و میتوانند مقدار محصولات حاصل از این فعالیتها را تغییر دهند. گیاهان از اسیدآمینه بعنوان منبع نیتروژن استفاده میکنند. اسیدهای آمینه در مزارعی که فعالیتهای میکروبی آن کم، تامین نیتروژن گیاه بالاست. شرایط اسیدی بودن خاک باعث از بین رفتن باکتری‌های تثبیت‌کننده ازت می‌گردد. فتوسنتز گیاه وابستگی مستقیم به دی اکسید کربن، آب و نور دارد و گیاه می تواند با افزایش میزان کلروفیل باعث جذب و بکارگیری بهتر نور شود. مواد ارگانیک مانند اسید آمینه ها حاوی نیتروژن اورگانیک هستند و نیتروژن اورگانیک می تواند رشد سلول ها را به صورت طبیعی و با ضخامت دیواره مناسب (برخلاف فرم های دیگر نیتروژن مانند نیترات ) هدایت کند که سبب افزایش مقاومت گیاه نسبت به آفات و بیماری ها می شود. همچنین نیتروژن اورگانیک ماندگاری بیشتری در خاک دارد و کمتر در معرض آبشویی قرار میگیرد.

نوع محصول
میزان مصرف به صورت محلول پاشی
میزان مصرف به صورت آبیاری
محصولات زراعی
1/5 لیتر در هر هزار لیتر آب
2_1 لیتر در هر هکتار
محصولات باغی
1/5 لیتر در هر هزار لیتر آب
2_1 لیتر در هر هکتار
محصولات گلخانه ای
1 لیتر در هر هزار لیتر آب
3_2 لیتر در هر هکتار

نقش اسید آمینه در افزایش سرعت رسیدگی محصولات

اسیدهای آمینه متیونین و ترپتوفان با تحت تاثیر قرار گرفتن بوجود آمدن هورمون نباتی سبب تسریع رسیدن محصولات می گردد. اسید آمینه متیونین پیش ساز ساخت اتیلن و تریپتوفان پیش ساز ساخت هورمون اکسین است. که اکسین موجب رشد طولی سلولها، افزایش سرعت گلدهی و اتیلن سبب رسیدن کامل و بهبود بخشیدن رنگ میوه ها ی روی درختان و افزایش ماندگاری میوه ها درون انبار میشود. برخی از اسیدهای آمینه پیش ساز تولید بعضی از هورمون ها هستند و هورمون ها نقش بسزائی در رشد و تولید مثل گیاهان ایفا میکنند. همچنین در توسعه گرده افشانی ،تعداد دانه گرده، افزایش طول لوله گرده، افزایش کیفیت میوه و افزایش سرعت رسیدگی میوه تاثیر مطلوبی دارد. اسیدهای آمینه گلیسین، گلوتامیک اسید و آسپارتیک اسید باعث افزایش سرعت رشد و تشکیل ساقه ها و برگها میشود از طرفی موجب بهبود جوانه زنی و توسعه ی سیستم ریشه ای گیاهان می گردد.

آمینو اسیدها علاوه بر شرکت در ساختار پروتئینها، نقشهای منحصر به فرد دیگری نیز در گیاه ایفا می نمایند که برخی از آنها عبارتند از :

_تقویت سیستم ایمنی گیاهان از طریق افزایش تولید لیگنین و تقویت دیواره سلولی
_افزایش کیفیت و کمیت محصولات زراعی و باغی از طریق افزایش فرایند تشکیل قند و پروتئین و همچنین بهبود رنگ، بو و مزه
_افزایش فرایند گرده افشانی از طریق فعال سازی هورمونها
_افزایش جوانه، شکوفه و بزرگ شدن میوه
_افزایش سرعت رسیدگی محصول با افزایش تولید اتیلن
_افزایش مدت ماندگاری محصول پس از برداشت
_افزایش میزان کلروفیل و سبزینه گیاهان
_افزایش فعالیت میکروارگانیسم های مفید خاک
_تسهیل تعریق و تعرق گیاهی و تقویت سیستم ریشه
_ایجاد مقاومت در برابر تنش ها و شرایط نامناسب اقلیمی مانند خشکی، سرمازدگی، شوری، دمای بالا، رطوبت پایین، حمله آفات
_القای رشد رویشی برای گیاه و نیز رشد و نمو بیشتر میوه
_کمک به گشوده شدن همزمان گلها، یکسانی میوه ها و نیز رسیدن همزمان میوه ها
_اثر مطلوب بر رفع تنش های محیطی وارده به گیاه و نیز جلوگیری از بروز شوک های هوائی (رطوبت، یخبندان، تعرق، گرمای شدید و…)

 

محصولات مرتبط با مقاله

کود های محتوی اسید آمینه به منظور جلوگیری از بروز تنش های محیطی (گرما و سرما) گیاهان کاربرد دارد.

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *